Partners zetten handtekening onder praktijkproef Wolphaartswater
Alle betrokken partners bij Wolphaartswater hebben maandagavond 31 augustus in Wolphaartsdijk hun handtekening gezet onder de samenwerking voor de vijfjarige praktijkproef. De Provincie Zeeland, agrarische ondernemers, ASR Dutch Farmland Fund en de kennispartners Acacia Water, Deltares en KWR gaan samen onderzoeken of overtollig regenwater ondergronds kan worden opgeslagen en tijdens droge perioden kan worden gebruikt voor de landbouw.
De feestelijke ondertekening vond plaats op een agrarisch bedrijf in Wolphaartsdijk. Met het zetten van de handtekeningen breekt een nieuwe fase aan voor Wolphaartswater: de komende jaren moet de praktijk uitwijzen of grootschalige ondergrondse opslag van zoet water technisch mogelijk, praktisch toepasbaar én betaalbaar is.
Water bewaren voor droge tijden
Voldoende zoet water is in Zeeland niet vanzelfsprekend. Door langere perioden van droogte en toenemende verzilting staat de beschikbaarheid van zoet water onder druk. Tegelijkertijd wordt in natte perioden juist veel neerslagwater afgevoerd.
In Wolphaartswater wordt onderzocht of het neerslagoverschot dat in de winter uit de Westkerke- en Westerlandpolder wordt afgevoerd, ondergronds kan worden opgeslagen. Het water wordt geïnfiltreerd in de bodem en vormt daar een zoetwatervoorraad. Tijdens droge perioden kan het opgeslagen water vervolgens weer worden opgepompt voor irrigatie van landbouwgrond.
Gedeputeerde Arno Vael (Water, Bodem, Klimaat en Landbouw): “We moeten in Zeeland zuinig zijn op het zoete water dat we hebben. Met Wolphaartswater onderzoeken we hoe we water kunnen vasthouden wanneer het beschikbaar is, zodat we het kunnen gebruiken wanneer het nodig is. Het mooie is dat we dat hier niet alleen op papier bedenken, maar samen met de agrarische ondernemers en onze partners daadwerkelijk in de praktijk gaan brengen. De kennis die we hier opdoen kan uiteindelijk van waarde zijn voor heel Zeeland en ook daarbuiten.”
Agrariërs onmisbaar in praktijkproef
De deelnemende agrarische ondernemers spelen een belangrijke rol in Wolphaartswater. Zij stellen niet alleen grond beschikbaar, maar brengen ook gebiedskennis, praktijkgegevens, tijd en een financiële bijdrage in.
Voor de ondernemers is het belangrijk dat de proef niet alleen laat zien wat technisch mogelijk is. Een toekomstige zoetwatervoorziening moet ook betaalbaar en praktisch toepasbaar zijn op het boerenbedrijf.
De noodzaak daarvan wordt steeds duidelijker. Waar agrariërs voor hun watervoorziening voor een belangrijk deel afhankelijk zijn van neerslag, maken langere droge perioden bedrijven kwetsbaar. Wolphaartswater moet inzicht geven in de vraag of ondergrondse opslag een oplossing kan bieden.
Namens de deelnemende agrariërs: “Als boeren moesten we aanvankelijk wennen aan het idee. Water opslaan en later gebruiken kost nu eenmaal meer dan regen die vanzelf op het juiste moment valt. Door de langere droge perioden zien we echter steeds duidelijker hoe kwetsbaar we zonder eigen zoetwatervoorraad zijn. Daardoor zijn we de potentie en de noodzaak van dit project steeds meer gaan inzien.”
Specialistische kennis voor uitdagende ondergrond
Voor het onderzoek werken Acacia Water, Deltares en KWR samen in een kennisconsortium. De drie organisaties hebben in binnen- en buitenland ervaring met systemen voor ondergrondse wateropslag. Zij onderzoeken onder meer hoe het systeem onder de specifieke omstandigheden rond Wolphaartsdijk kan functioneren.
Eric Broers, projectleider bij KWR en penvoerder van het consortium: “In Wolphaartsdijk zijn de ondergrondse omstandigheden voor het demonstratieproject uitdagend. Het project biedt perspectief aan landbouwers die niet over een eigen zoetwatervoorziening beschikken en dus volledig afhankelijk zijn van neerslag.”
Ook ASR Dutch Farmland Fund, grondeigenaar in het gebied, is partner in het project. Ondergrondse opslag van zoet water sluit aan bij de ambitie van het fonds om landbouwbedrijven weerbaarder te maken tegen klimaatverandering.
Maurits Elsevier Stokmans van a.s.r. real assets: “Wij zien dit project als een belangrijke bijdrage aan een robuust watersysteem en daarmee aan het verder weerbaar maken van de landbouw in Zeeland. We staan open om naar andere co-creaties te kijken, ook buiten Zeeland.”
Leren voor heel Zeeland
Wolphaartswater is een vijfjarige praktijkproef. De opgedane kennis moet niet alleen duidelijk maken of het systeem bij Wolphaartsdijk werkt, maar ook inzicht geven in de mogelijkheden voor toepassing op andere plekken.
Daarmee past Wolphaartswater in de bredere inzet van de Provincie Zeeland om zoet water beter vast te houden en Zeeland weerbaarder te maken tegen droogte en verzilting.
De Provincie Zeeland draagt € 1.925.000 bij aan de praktijkproef. Vanuit het Deltafonds van het Rijk is € 1.461.570 beschikbaar. Ook de deelnemende agrariërs en ASR Dutch Farmland Fund dragen financieel bij aan het project.